• Geert Jan Prins: "Duurzaamheid begint bij keuzes maken."

    Arjan Glas

Duurzaamheid begint met keuzes maken

Duurzaamheid en Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen, begrippen die niet meteen concreet te maken zijn. Toch moeten wij hier iets mee. Wat doen lokale overheden, organisaties en burgers met de dillema's rondom Planet, People en Profit? Wat zijn de belangen, wie is verantwoordelijk en wat geven wij door aan volgende generaties?

Arjan Glas

Geert Jan Prins is in 2009 in Oldebroek gestart met Will2Sustain, een organisatie gericht op duurzame ontwikkeling. Samen met de Bedrijvenkring Putten richt hij zich op verduurzaming in de regio Putten. Vlak voordat Prins naar Zuid Soedan vertrekt voor een opdracht als transition manager bij Open Doors, geeft hij antwoord op de vraag wat de aanleiding was om zijn bedrijf op te richten.

,,Het muntje viel in Soedan, waar ik vier en een half jaar gewoond heb. Bij de ontwikkelingsprojecten aldaar kreeg ik inzicht in de oorzaken van de vluchtelingenstromen. Ik zag een strijd om schaarse natuurlijke hulpbronnen. Het ging om olie, vruchtbare grond en grondstoffen zoals Arabische gom. Door de gevolgen van klimaatverandering stond het gebied onder druk. Verschillende bevolkingsgroepen claimden het gebied. Omdat ik mij verder op dit probleem wilde richtten heb ik een aanvullende studie gedaan in Londen en daarna Will2Sustain opgericht. Ook in Albanië en Oekraïne heb ik projecten gedaan. Het viel mij daar op dat de economische groei gepaard gaat met grote milieuproblemen. Er is nog geen systeem voor afval-inzameling en -verwerking. Bij ons in het westen is het afval onzichtbaar gemaakt, maar onze ecologische footprint is veel groter dan in deze gebieden. Wij zien niet meer wat wij vervuilen. Ook in Ethiopië en Mali zag ik de gevolgen van klimaatverandering. Bevolkingsgroepen moeten daar hun beroep aanpassen aan de duidelijke veranderingen in het klimaat. Dit was voor mij een eye-opener. De veranderingen gaan verder dan 'gewone' natuurrampen en het jaarlijkse klimaatpatroon. Met mijn bedrijf wil ik graag een rol spelen in de verduurzaming van leefgebieden."

Wat wilt u met verduurzaming bereiken?

,,Veel bedrijven in Nederland zijn bezig om stappen te zetten op het gebied van duurzaamheid en verantwoord ondernemen. Als zoon van een ondernemer met specifieke kennis op dit gebied, werd ik door bedrijven uit de regio benaderd om te ondersteunen bij certificering en normering. Je hebt bijvoorbeeld de CO2-prestatieladder en de MVO-prestatieladder. Ik merk wel dat ethische motieven niet altijd een rol spelen. Sommige bedrijven willen ook scoren en opdrachten binnenhalen. Bedrijven moeten er echt het voordeel van inzien. De eerste stap is altijd bewustwording."

Wat gaan de Bedrijvenkring Putten en Will2Sustain doen met MVO en duurzaamheid?

,,We zitten nog in de verkenningsfase, maar dit jaar willen wij een convenant plaatsen. Vanuit het motto 'verbeter de wereld, begin bij jezelf' willen we te werk gaan en de eigen organisatie prioriteit geven. Dat kan op basis van een MVO nulmeting. Je weet dan waar je als organisatie staat en je kan dan benoemen waar je naartoe wilt. Waar mogelijk zullen we gezamenlijke activiteiten ondernemen. Samen bereik je meer. Een bijdrage leveren aan de verduurzaming van regio Putten is het doel. En een uitbreiding daarvan in heel Noord-Veluwe. We willen elkaar aanspreken en van elkaar leren."

In 2014 is een vergelijkbaar initiatief ontstaan in de regio Oldebroek-Elburg. Meer dan 20 partijen doen daar ondertussen aan mee. Kan je zeggen dat MVO en duurzaamheid lééft, dat het een trend is?

,,Het belangrijkste is bewustwording, dat kan door de mensen er zelf bij betrekken. Wat zijn de gevolgen van jouw individuele keuzes en acties? Alleen een certificaat behalen is niet voldoende. De motivatie om een bepaalde normering te halen is vaak nog marktgedreven. Op termijn worden er wel resultaten geboekt. MVO en Duurzaamheid zijn containerbegrippen die de mensen op de werkvloer niet veel zeggen. Daarom organiseren wij ook bijeenkomsten om de voorlopers binnen organisaties te inspireren en aan te moedigen. Het gaat toch om een cultuuromslag. Wij faciliteren, de verandering moet van binnenuit komen."

Wat kan de burger, ieder persoonlijk, doen om meer verantwoord met duurzaamheid om te gaan?

,,We leven in een consumentensamenleving; degene die betaalt, bepaald. Iedereen kan nadenken over de vraag 'Waar besteed jij je geld aan, als individu en als gezin? Waar komen de producten die ik koop vandaan? Onder welke omstandigheden worden die producten gemaakt? Het begint met keuzes maken. De goedkoopste optie is vaak het minst duurzaam. Maar niet alle maatschappelijke kosten zijn dan in de prijs verwerkt. De overheid kan hierin ook meer verantwoordelijkheid nemen.

Je kan klein beginnen en het zo praktisch mogelijk maken. Bijvoorbeeld door minder stenen en tegels in de tuinen te nemen en meer beplanting aan te leggen. Zo kan het hemelwater na stortbuien eerder opgenomen worden in de aarde en wordt het riool minder belast. Die stortbuien zijn een gevolg van de klimaatverandering. Nederland heeft een gematigd zeeklimaat, de effecten zijn bij ons ook gematigd. Dan kan je je voorstellen hoe de effecten zijn bij landen in een niet gematigd klimaat. Die effecten zijn in Afrika en Oost-Europa veel extremer. Een positieve trend is dat mensen steeds zelfvoorzienender worden in hun energie opwekking. Ook het autogebruik voor woon-werkverkeer kan aangepast worden. Veel mensen rijden alleen in de auto en nemen veel ruimte in. Zo ontstaan files, wordt er onnodig veel brandstof verbruikt en wordt er veel parkeerruimte ingenomen. De werkgever betaald daarvoor. We kunnen op een andere manier naar vervoer en mobiliteit kijken. Bijvoorbeeld met een budget voor mobiliteit om werknemers te prikkelen om hier anders mee om te gaan. De regelingen tussen werkgever en werknemer zijn aan vernieuwing toe. We kunnen ruimer denken en meer mogelijkheden bieden."